Cách phản hồi nếu trẻ kể với bạn về việc bị xâm hại tình dục
Nếu con bạn hoặc trẻ bạn đang chăm sóc kể rằng con hoặc người con quen biết đã bị xâm hại tình dục, việc bạn cảm thấy tức giận, sốc hay lo lắng là điều tự nhiên.
Nhưng điều quan trọng là bạn tạm gác cảm xúc của mình sang một bên trong lúc đó để giúp con cảm thấy an toàn và có thể kể cho bạn nghe những gì đã xảy ra.
Sau đây là cách phản hồi và giúp con nói về việc bị xâm hại tình dục.
Cách lắng nghe
- Hãy kiên nhẫn và cố gắng giữ bình tĩnh. Hãy thử hít thở chậm và sâu.
- Lắng nghe con thật chăm chú mà không ngắt lời. Dành cho con toàn bộ sự chú ý. Để con kể câu chuyện theo lời lẽ và nhịp độ của riêng mình. Cho con biết bạn sẽ luôn lắng nghe, dù có chuyện gì.
- Tin con. Hãy nói với con rằng bạn tin con, ngay cả khi điều con nói có vẻ khó tin hoặc thoạt đầu chưa hợp lý.
Cách tìm hiểu thêm
- Cố gắng không hỏi quá nhiều. Điều này có thể khiến con không kể tiếp câu chuyện và có thể gây khó khăn cho các thủ tục pháp lý sau này. Tuy nhiên, cần kiểm tra xem con có đang gặp nguy hiểm ngay lập tức hay không.
- Nếu bạn cần hỏi điều gì, hãy dùng câu hỏi mở như ‘Con còn có thể kể cho mẹ điều gì nữa không?’ Tránh những câu hỏi mang tính gợi ý như ‘Có phải ông ấy đụng vào con không?’
Nên nói gì
- Nói với con rằng đó không phải lỗi của con, con không có lỗi trong chuyện đã xảy ra, và con sẽ không bị phạt, dù có chuyện gì.
- Cảm ơn con đã kể cho bạn nghe và cho con biết con đã làm đúng khi nói ra. Con đã rất dũng cảm khi kể về việc bị xâm hại, vậy nên hãy ghi nhận lòng dũng cảm đó.
- Cho con biết con có thể hỏi bạn bất cứ điều gì. Cố gắng trả lời thành thật. Nếu bạn chưa chắc câu trả lời, hãy cho con biết bạn sẽ tìm hiểu thêm.
- Trò chuyện với con về cách bạn có thể giúp con cảm thấy an toàn và được yêu thương. Hãy sẵn sàng làm những điều con cần ở bạn.
Mọi trẻ em đều có quyền lớn lên an toàn, không bị xâm hại. Trò chuyện với trẻ về xâm hại tình dục và cố gắng bảo vệ trẻ khỏi điều đó là một phần của việc tạo ra môi trường an toàn để trẻ phát triển và vươn lên.
Lo lắng về xâm hại tình dục: khuyến khích con nói ra
Con có thể chưa nói gì với bạn, nhưng bạn lo rằng con đã bị xâm hại tình dục. Có thể bạn đã nhận thấy những dấu hiệu thể chất hoặc dấu hiệu khác của việc bị xâm hại, con đã hỏi bạn vài câu, hoặc ai đó nói với bạn rằng họ nhận thấy điều gì đó hay con đã nói điều gì đó.
Trẻ có thể thấy khó nói với cha mẹ hay bất kỳ ai khác rằng mình đã bị xâm hại tình dục. Con có thể thấy bối rối, xấu hổ hoặc lo rằng việc xâm hại sẽ tệ hơn. Con có thể nghĩ bạn sẽ không tin, hoặc con đã bị dặn phải giữ bí mật.
Bạn có thể khuyến khích con nói ra bằng những câu hỏi như ‘Trông con có vẻ phiền lòng. Có điều gì khiến con lo lắng không?’ hoặc ‘Con ổn không?’ Bạn cũng có thể trấn an con bằng cách nói: ‘Con có thể tâm sự với mẹ bất cứ điều gì, dù đó là chuyện gì’.
Bạn có thể khuyến khích trẻ nhỏ mô tả cảm giác bằng những câu như ‘Con thấy lạ/đau/buồn ở chỗ nào?’ hoặc ‘Con thấy lạ/đau/buồn từ khi nào?’ Nếu con bị khuyết tật và không dùng lời nói, bạn có thể khuyến khích con vẽ hoặc diễn tả cảm giác.
Để khuyến khích con ở tuổi thiếu niên, bạn có thể nói: ‘Mẹ thấy con đang vật lộn với điều gì đó. Mẹ tự hỏi không biết điều gì đang khiến con lo lắng’. Hoặc con có thể muốn nói chuyện với một người lớn đáng tin khác. Bạn có thể hỏi: ‘Có ai mà con có thể tâm sự cùng không?’
Sau khi đã khuyến khích con nói ra, hãy cố gắng luôn sẵn sàng bên con. Con có thể hỏi hoặc nói những điều như:
- ‘Con có phải giữ bí mật không?’ Bạn có thể đáp: ‘Không. Con không bao giờ phải giữ một bí mật khiến con thấy không ổn. Nếu điều gì đó khiến con buồn, bối rối hay khó chịu, con luôn có thể kể cho một người lớn mà con tin tưởng’.
- ‘Chú Z làm những điều kỳ lạ thì có sao không ạ?’ Bạn có thể hỏi lại: ‘Chú Z làm điều gì mà con thấy kỳ lạ?’
- ‘Hôm nay con có phải đi học nhạc không ạ?’ Trước khi nói có, bạn có thể tìm hiểu vì sao con không muốn đi. Ví dụ: ‘Con cảm thấy thế nào về việc đi học nhạc hôm nay? Có điều gì làm con bận tâm không?’
- ‘Con không thích những trò mà anh họ J chơi’. Bạn có thể hỏi lại: ‘Anh J chơi những trò gì? Con kể cho mẹ nghe thêm được không?’
Việc nhờ giúp đỡ để hỗ trợ con nói về xâm hại tình dục là điều hoàn toàn ổn. Để được tư vấn, hãy liên hệ Dịch vụ Tư vấn Quốc gia về Bạo lực Gia đình và Tình dục bằng cách gọi 1800RESPECT (1800 737 732), nhắn tin 0458 737 732, dùng trò chuyện trực tuyến hoặc gọi video.
Sau khi trẻ kể với bạn về việc bị xâm hại tình dục
Con có thể không kể cho bạn nghe mọi chuyện cùng một lúc. Con có thể kể dần dần qua nhiều ngày hoặc nhiều tuần. Hãy kiên nhẫn và cho con thời gian để chia sẻ trải nghiệm và cảm xúc.
Cũng quan trọng là luôn sẵn sàng bên con phòng khi con muốn chia sẻ thêm hoặc cần bạn ở bên để cảm thấy an toàn. Điều này có thể là ở nhà cùng con, xin nghỉ làm, đón con ở trường, và thường xuyên hỏi han con.
Con có thể yêu cầu bạn hứa không kể với ai khác. Bạn không thể hứa điều đó. Nhưng bạn có thể nói rằng bạn sẽ làm hết sức để giữ con an toàn. Bạn có thể nói rằng để giữ con an toàn, bạn có thể cần nói chuyện với người khác, nhưng bạn sẽ cho con biết bạn định làm gì.
Bước tiếp theo: báo cáo việc xâm hại tình dục trẻ em
Xâm hại tình dục trẻ em là hành vi phạm pháp.
Con bạn đã bị xâm hại tình dục hoặc đang có nguy cơ ngay lập tức. Hãy báo cáo càng sớm càng tốt. Gọi cảnh sát theo số 131 444 hoặc gọi 000 nếu là tình huống khẩn cấp.
Bạn chưa chắc chắn về việc xâm hại, nhưng nghĩ rằng có chuyện gì đó đã xảy ra. Hãy tìm tư vấn từ các chuyên gia càng sớm càng tốt.
Bạn có thể nói chuyện với cảnh sát hoặc cán bộ bảo vệ trẻ em. Những người này được đào tạo để hiểu về xâm hại tình dục trẻ em và cách tiếp xúc với trẻ đã hoặc có thể đã bị xâm hại. Họ có thể tư vấn cho bạn về các bước tiếp theo.
Hãy bắt đầu bằng cách liên hệ Dịch vụ Tư vấn Quốc gia về Bạo lực Gia đình và Tình dục để được tư vấn theo số 1800RESPECT hoặc 1800 737 732.
Bạn phát hiện các dấu hiệu thể chất mà bạn cho là biểu hiện của việc bị xâm hại tình dục. Hãy đưa con đi khám càng sớm càng tốt bởi một chuyên gia y tế, tốt nhất là người có kinh nghiệm về xâm hại tình dục trẻ em. Cảnh sát có thể hỗ trợ bạn việc này.
Khi báo cáo việc xâm hại trẻ em. Hãy ghi chú lại những gì đã xảy ra để có thể cung cấp thông tin chính xác cho cảnh sát. Ghi chú của bạn có thể gồm:
- những điều con kể với bạn bằng chính lời lẽ của con
- bất kỳ thương tích thể chất nào bạn nhận thấy hoặc con đã kể
- những thay đổi bạn nhận thấy trong hành vi của con
- những gì bạn thấy diễn ra giữa con và người mà con nói đã gây ra việc xâm hại
- bất cứ điều gì khác bạn nhận thấy về hành vi của người đó.
Vì sự an toàn của con và của chính bạn, đừng đối chất với người mà bạn cho là chịu trách nhiệm về việc xâm hại.
Giải thích các bước tiếp theo cho con
Con có lẽ sẽ muốn biết chuyện gì sẽ xảy ra và ai sẽ được kể về những gì đã xảy ra.
Bạn có thể giải thích rằng bạn sẽ làm mọi điều có thể để giữ con an toàn. Điều này có nghĩa là báo cáo với cảnh sát và trao đổi với các chuyên gia khác.
Ví dụ: ‘Hôm nay mẹ đã gọi cho một nơi tên là Bravehearts, và họ giải thích cho mẹ biết những việc cần làm tiếp theo. Họ nói rằng cảnh sát luôn cần được biết khi có những chuyện như thế này xảy ra’.
Hãy cho con biết rằng những người lớn khác có thể cần nói chuyện với con về những gì đã xảy ra, nhưng bạn sẽ luôn ở bên hỗ trợ con trong từng bước.